Baba-oğul çatışmasının yeniden inşası: Nezaket denen 'görünmez çizginin' ötesinde > haberler

Son zamanlarda çevrimiçi topluluğu kızıştıran 'araç selamlama olayı', karı koca arasındaki görgü kurallarının ne kadar keyfi bir şekilde yorumlanabileceğini açıkça gösteriyor. Hastayken arabada yaptığım selamlaşma kayınvalidem tarafından kaba olarak görülürken, gelinim tarafından da gereksiz bir formalite olarak görüldü. Burada önemli olan, kayınvalidenin 'çocuklar ve gelinler farklı' diye net bir çizgi çizmesidir. Biyolojik çocuklara tanınan hoşgörü, gelin için katı bir standarda dönüştüğü anda, gelin, ailenin bir üyesi olmak yerine dışarıdan biri olarak dışlanacaktır. Bu çatışma sadece selamlaşma yöntemi meselesi olmayıp, kayınvalidenin geline karşı temel tavrını ve ilişkideki mesafeyi yansıtan bir gösterge olduğu söylenebilir.

Çatışma, personel sorunları gibi davranışsal boyutların ötesine geçerek maddi hediyeler ve hak ihlalleri alanına kadar uzanıyor. Kayınvalidenin hediye ettiği 'çürük elma' olayı, kayıtsızlığı ya da iyilik adı altında gizlenen örtülü sadizmi ortaya koyuyor. Oğlunun alerjisi olduğunu bilmemize rağmen gelinine bozuk meyve göndermesi, bunun gerçek bir hediye mi, yoksa gelinini sınamak ya da küçümsemek için bir araç mı olduğunu merak etmemize neden oluyor. Ayrıca torununun ilk doğum günü partisinde kayınvalidenin 'tamamen beyaz' bir kıyafet giymekte ısrar etmesi, ana karakter çocuğun ve ebeveynlerinin özel gününü dikkate almayan, benmerkezci bir zihniyeti yansıtıyor. Bu vakalar, karşıdaki kişinin konumunu dikkate almak yerine kendi varlığını gösterme eğiliminin aile içindeki çatışmayı nasıl artırdığını açıkça göstermektedir.

Siyasi görüşlerin özel alanın dışına itilmesi uygulaması, aile yemeklerinin 'cehenneme' dönüşmesinin temel nedenidir. Haberler ya da güncel konular üzerinden kendi değerlerini mutlaklaştırma, karşıt görüşteki insanları 'anormal' olarak etiketleme tutumu diyalogun bozulmasına neden oluyor. Kayınvalidenin sürekli gelinini arama veya ikna etme takıntısı, bireyin düşünme biçimini bile kayınvalide ailesi çerçevesine hapsedecek bir kontrol arzusu olarak yorumlanabilir. Koca, 'annenin özgün kişiliği' diyerek bunu görmezden gelince gelin kendini yalnız hisseder ve aile içinde psikolojik yorgunluktan yakınır. Bu sonuçta siyasi eğilim farklılıklarının ötesine geçerek, birbirinin farklılıklarını kabul etmeyen kapalı bir aile kültürünün gelin üzerinde ne kadar büyük bir stres yarattığını ortaya koyuyor.

Karı koca arasında ilişkilerin temelini sarsan ciddi çatışmalar bazen profesyonel danışmanlık gerektirecek boyutlara ulaşır. Televizyonda ortaya çıkan vakada olduğu gibi, kayınvalidenin çocuğun eviyle fazla ilgilenmesi ve maddi ve duygusal etki yaratmaya çalışması çiftin bağımsızlığını trajik bir şekilde yok eder. Özellikle kocanın çocukluğunda aldığı yaralar ya da gelişimsel özellikleri nedeniyle karısını koruyamaması ya da ebeveynlerinin gölgesinden kaçamaması durumunda çatışma, şiddet ve sadakatsizlik şüphesini de içeren kontrol edilemeyen bir felakete dönüşmektedir. Kayınvalideler, gelinlerini oğullarını tamamlama aracı ya da rakip olarak algıladıkları anda aile, uyum yeri olmaktan çok çatışma alanı haline gelir. Ebeveynlerin çocuklarının evliliklerinden çekilme anını kaçırmasının tehlikeli sonuçlarını ciddiye almalıyız.

Bu arada gelinler de bu çatışmalarda duygularını dürüstçe ifade ederler veya bazen hata yaptıkları için başları derde girer. Kayınvalide ile ilgili şikayetlerin yanlışlıkla kayınvalidenin grup sohbet odasına iletilmesi olayı, bastırılmış duyguların patlamasıyla ortaya çıkan trajik bir olaydır. Gelinlerin yaşadığı zorluklar hiç de sıra dışı değildir, ancak kendilerine saygı duyulmayan bir ilişkide biriken doğal bir tepki olabilir. Elbette tüm kayınvalidelerin kötü niyeti yoktur ve kuşak farkından kaynaklanan basit yanlış anlamalar ve hayal kırıklıklarının bir karışımı olabilir. Ancak şu anki gelinlere geçmiş gelenekleri dayatmanın artık sağlıklı aile ilişkilerini sürdürmeye yardımcı olmadığı açık.